Spring naar inhoud

12.5 Toelichting op de balans per 31 december

Activa

1. Beleggingen voor risico pensioenfonds

Categorie Stand ultimo 2023 Aankopen/ Verstrek- kingen Verkopen/ aflossingen Her- waarderingen Overige mutaties Stand ultimo 2024
Vastgoedbeleggingen 235.596 15.840 -17.418 5.697 2.319 242.034
Aandelen 955.300 108.892 -170.029 212.833 -2.319 1.104.677
Vastrentende waarden 903.660 1.055.983 -973.865 29.205 2.093 1.017.076
Derivaten -63.607 5.059 -7.465 -30.172 -1.064 -97.249
Overige beleggingen 7.438 0 0 0 -1.897 5.541
Totaal beleggingen voor risico pensioenfonds 2.038.387 1.185.774 -1.168.777 217.563 -868 2.272.079
Schuldpositie derivaten (passiva zijde) 104.303         121.943
Totaal beleggingen voor risico pensioenfonds activa zijde 2.142.690         2.394.022
Overige mutaties betreffen voor vastgoed een reallocatie, voor vastrentende waarden en derivaten de mutatie van de opgelopen rente en voor overige beleggingen de mutatie van de liquide middelen op de beleggingsrekeningen.
Categorie Stand ultimo 2022 Aankopen/ Verstrek- kingen Verkopen/ aflossingen Herwaarderingen Overige mutaties Stand ultimo 2023
Vastgoedbeleggingen 184.459 59.731 -14.884 6.290 0 235.596
Aandelen 875.767 1.233.641 -1.296.409 142.301 0 955.300
Vastrentende waarden 807.089 1.272.549 -1.216.220 37.285 2.957 903.660
Derivaten -48.964 5.115 -47.273 31.382 -3.867 -63.607
Overige beleggingen 19.794 0 0 0 -12.356 7.438
Totaal beleggingen voor risico pensioenfonds 1.838.145 2.571.036 -2.574.786 217.258 -13.266 2.038.387
Schuldpositie derivaten (passiva zijde) 126.508         104.303
Totaal beleggingen voor risico pensioenfonds activa zijde 1.964.653         2.142.690
De hoogte van de aan- en verkopen onder de aandelen worden voornamelijk verklaard door de transitie van BlackRock naar State Street in 2023.

Overige mutaties betreffen voor vastgoed een reallocatie, voor vastrentende waarden en derivaten de mutatie van de opgelopen rente en voor overige beleggingen de mutatie van de liquide middelen op de beleggingsrekeningen.
Vastgoedbeleggingen       31-12-2024   31-12-2023
Indirecte vastgoedbeleggingen, zijnde participaties in beursgenoteerde en nietbeursgenoteerde beleggingsinstellingen die beleggen in vastgoed       242.034   235.596
Ultimo boekjaar 2024 en/of 2023 bedragen de volgende posten meer dan 5,0% van de betreffende beleggingscategorie:
      2024 2023
      % %
Achmea Dutch Residential Fund     23.948 9,9 22.299 9,5
Altera Vastgoed Woningen     42.100 17,4 39.395 16,7
CBRE Residential FGR     43.401 17,9 40.346 17,1
Vonovia SE     18.193 7,5 16.089 6,8
      127.642 52,7 118.129 50,1
Aandelen       31-12-2024   31-12-2023
Beursgenoteerde en niet-beursgenoteerde beleggingsinstellingen die beleggen in aandelen   1.104.677   955.300
Ultimo boekjaar 2024 en 2023 zijn er geen posten die meer dan 5% van de beleggingscatogrie zijn.
Vastrentende waarden       31-12-2024   31-12-2023
(Staats)obligaties   537.946   472.212
Hypothecaire obligaties       2.089   2.218
Hypothekenfonds (DMFCO)       121.805   97.933
Beursgenoteerde en niet-beursgenoteerde beleggingsinstellingen die
beleggen in vastrentende waarden
  259.776   213.921
Geldmarktfondsen       95.460   117.376
        1.017.076   903.660
Ultimo boekjaar 2024 en/of 2023 bedragen de volgende posten meer dan 5,0% van de betreffende beleggingscategorie:
      2024 2023
      % %
US staatsobligaties     149.644 14,7 142.064 15,7
Euro staatsobligaties     197.405 19,4 293.375 32,5
BlackRock ICS Euro Liq.fund     51.783 5,1 75.304 8,3
NN Euro Credit Fund     137.972 13,6 115.988 12,8
Hypothekenfonds (DMFCO)     121.805 12,0 97.933 10,8
      658.609 64,8 724.664 80,1
Derivaten     Activa Passiva Stand ultimo 2024
Rentederivaten     23.956 105.871 -81.915
Valutaderivaten     724 16.053 -15.329
Aandelen derivaten     14 0 14
Overige derivaten     0 19 -19
      24.694 121.943 -97.249
Derivaten     Activa Passiva Stand ultimo 2023
Rentederivaten     31.734 103.862 -72.128
Valutaderivaten     8.947 379 8.568
Aandelen derivaten     16 0 16
Overige derivaten     0 63 -63
      40.697 104.304 -63.607
Het pensioenfonds heeft eind 2024 € 2,9 miljoen aan onderpand ontvangen in de vorm van liquiditeiten (eind 2023: € 29,1 miljoen) en € 2,0 miljoen in de vorm van (staats) obligaties als gevolg van positieve waardeontwikkeling van de derivaten (eind 2023: € 2,8 miljoen). Het ontvangen onderpand staat niet ter vrije beschikking.

Het pensioenfonds heeft eind 2024 € 18,5 miljoen aan onderpand verstrekt in de vorm van liquiditeiten (eind 2023: € 45,4 miljoen) en € 142,8 miljoen aan onderpand verstrekt in de vorm van (staats) obligaties (eind 2023: € 86,9 miljoen) en € 56,7 miljoen initial margin (eind 2023: € 33,4 miljoen) als gevolg van negatieve waardeontwikkeling van derivaten. De verstrekte (staats)obligaties zijn verantwoord onder de vastrentende waarden.
Securities lending
Het pensioenfonds stelt een deel van de aandelen- en obligatiebeleggingen beschikbaar voor het in bruikleen geven van effecten. Het pensioenfonds behoudt het economisch eigendom en zijn derhalve opgeomen op de belans onder de betreffende categorie. Per balansdatum is een bedrag van € 13,0 miljoen aan obligaties en € 36,6 miljoen aan aandelen uitgeleend. Het pensioenfonds heeft hiervoor € 51,9 miljoen aan liquiditeiten als collateral ontvangen.

Methodiek bepaling marktwaarde

In onderstaande tabel is aangegeven op welke manier de marktwaarden zijn afgeleid.
Per 31 december 2024   Level 1
Directe marktnotering
Level 2
Onafhankelijke taxaties
Level 3
Netto contante waarde
Level 4
Andere methode
Stand ultimo 2024
Categorie            
Vastgoedbeleggingen   132.585 0 0 109.449 242.034
Aandelen   1.104.677 0 0 0 1.104.677
Vastrentende waarden   895.271 0 0 121.805 1.017.076
Derivaten   0 0 -97.265 16 -97.249
Overige   0 0 0 5.541 5.541
             
Totaal belegd vermogen   2.132.533 0 -97.265 236.811 2.272.079
Per 31 december 2023   Level 1
Directe marktnotering
Level 2
Onafhankelijke taxaties
Level 3
Netto contante waarde
Level 4
Andere methode
Stand ultimo 2023
Categorie            
Vastgoedbeleggingen   133.556 0 0 102.040 235.596
Aandelen   955.300 0 0 0 955.300
Vastrentende waarden   805.727 0 0 97.933 903.660
Derivaten   0 0 -63.623 16 -63.607
Overige   0 0 0 7.438 7.438
             
Totaal belegd vermogen   1.894.583 0 -63.623 207.427 2.038.387

2. Vorderingen en overlopende activa

    2024 2023
Te vorderen dividend   998   1.287  
Te vorderen dividendbelasting   2.030   1.201  
Vorderingen uit hoofde van effectentransacties   1.069   1  
Collateral   18.504   40.450  
           
Subtotaal: beleggingsdebiteuren   22.601   42.939  
Vorderingen uit hoofde van waardeoverdrachten   76   306  
Vorderingen op ondernemingen   1.228   2.452  
Uitkeringen   72   74  
Banken   28   23  
Overige debiteuren   39   30  
           
Totaal vorderingen en overlopende activa     24.044   45.824
Alle vorderingen en overlopende activa hebben een resterende looptijd van korter dan één jaar.

3. Liquide middelen

    2024 2023
ING Bank N.V.   636   620  
      636   620
De liquide middelen staan ter vrije beschikking van het fonds. Ze zijn onmiddelijk opeisbaar, dan wel hebben een looptijd korter dan twaalf maanden.
Er is geen intraday kredietfaciliteit overeen gekomen met ING Bank B.V.

Passiva

4. Stichtingskapitaal en reserves

    2024 2023
Algemene reserve          
Stand per 1 januari   524.025   625.724  
Saldobestemming boekjaar   100.331   -101.699  
           
Stand per 31 december     624.356   524.025
           
Totaal eigen vermogen *     624.356   524.025
           
Het minimaal vereist eigen vermogen bedraagt   65.367 104,3% 65.367 104,3%
Het vereist eigen vermogen bedraagt   398.047 123,9% 389.461 125,6%
De dekkingsgraad is     137,4%   134,4%
De beleidsdekkingsgraad is     141,2%   133,9%
De vermogenspositie van het fonds per ultimo boekjaar kan worden gekarakteriseerd als voldoende, omdat de beleidsdekkingsgraad per ultimo boekjaar van 141,2% hoger is dan de dekkingsgraad behorende bij het vereist eigen vermogen (VEV) van 123,9%.
Het vereist vermogen is te beschouwen als de wettelijk vereiste solvabiliteitsmarge. Ultimo 2024 is het stichtingskapitaal vermeerderd met de algemene reserve van het fonds en is hoger dan het minimaal vereist eigen vermogen.

Herstelplan
Het fonds is sinds eind 2021 uit herstel, waarmee de verplichting om een herstelplan op te stellen is vervallen.

Technische voorzieningen

5. Voorziening pensioenverplichtingen voor risico pensioenfonds

    2024 2023
Stand per 1 januari   1.520.488   1.201.627  
Mutatie via staat van baten en lasten   141.631   318.861  
           
Stand per 31 december     1.662.119   1.520.488
Ontwikkeling van de voorziening pensioenverplichtingen voor risico pensioenfonds
    2024 2023
Stand per 1 januari   1.520.488   1.201.627  
Wijziging rentecurve   28.897   50.871  
Benodigde intresttoevoeging   52.973   47.051  
Toevoeging pensioenopbouw   43.176   35.815  
Binnenkomende waardeoverdrachten   17.457   14.728  
Uitgaande waardeoverdrachten   -924   -587  
Toevoeging voorziening toekomstige kosten   996   824  
Vrijval excassokosten   -1.407   -1.390  
Uitkeringen   -56.488   -55.742  
Actuarieel resultaat op sterfte   -1.162   -1.499  
Actuarieel resultaat op arbeidsongeschiktheid   -1.605   -407  
Actuarieel resultaat op mutaties   -500   141  
Toeslagverlening actieven   21.339   87.269  
Toeslagverlening pensioengerechtigden   34.573   110.855  
Toeslagverlening gewezen deelnemers   7.326   29.673  
Wijziging actuariële grondslagen en/of methoden   -3.039   1.380  
Overige mutaties technische voorzieningen   19   -121  
           
Stand per 31 december   1.662.119   1.520.488  
De toename van de technische voorziening voor risico fonds over boekjaar 2024 bedraagt 141.631.

Het verloop van de technische voorziening voor risico fonds is geanalyseerd op basis van de rentecurve ultimo 2024 en de daaruit afgeleide forwardcurve. Voor het verloop geldt dat de per 1 januari 2025 gewijzigde UFR-methodiek dus geen invloed heeft op de omvang van de mutaties die gedurende het jaar plaatsvinden. Het effect van deze wijziging vindt plaats per einde 2024 en is verantwoord onder de post ‘Wijziging rentecurve’.

De benodigde intresttoevoeging is gebaseerd op de 1-jaarsrente van 3,439% (2023: 3,264%) uit de DNB-rentetermijnstructuur primo boekjaar.

Onder pensioenopbouw is opgenomen de actuarieel berekende waarde van de diensttijdopbouw. Dit is het effect op de voorziening pensioenverplichtingen van de in het verslagjaar opgebouwde nominale rechten ouderdomspensioen en nabestaandenpensioen. Verder is hierin begrepen het effect van de individuele salarisontwikkeling.

De toeslagverlening bedraagt voor deelnemers die voor 1 januari 2024 opgenomen waren bij het pensioenfonds uit 2,6% verminderd 0,6% negatieve inflatie over het voorgaand jaar. Voor deelnemers die op of na 1 januari 2024 in dienst kwamen geldt een toeslag van 2,6%. Tevens is daarnaast 2,0% van de totale technische voorziening voor inhaaltoeslagen toegekend. Daarmee wordt is 40,6% van de totale gemiste toeslagen gerepareerd. In totaliteit stijgt de voorziening hierdoor met 63.238.
De voorziening pensioenverplichtingen voor risico pensioenfonds is als volgt opgebouwd
    Voorziening Aantal 2024 Voorziening Aantal 2023
Actieve deelnemers   727.125 2.273 628.158 2.016
Gewezen deelnemers met premievrije aanspraken   193.990 746 190.600 738
Pensioengerechtigden   741.004 1.738 701.730 1.731
           
           
    1.662.119 4.757 1.520.488 4.485

6. Overige technische voorzieningen

Ziekenvoorziening   2024 2023
Stand per 1 januari   2.607   5.289  
Mutatie   2.844   -2.682  
           
Stand per 31 december     5.451   2.607
De ziekenvoorziening is in 2024 gestegen van 2.607 naar 5.451. Dit betreft de voorziening voor deelnemers die langer dan 42 weken ziek zijn maar nog niet arbeidsongeschikt. Het aantal zieke deelnemers is in 2024 gestegen van 5 naar 11 en vormt daarmee de primaire oorzaak van de stijging van de ziekenvoorziening.
    2024 2023
Totaal technische voorzieningen     1.667.570   1.523.095

7. Kortlopende schulden en overlopende passiva

    2024 2023
Schulden uit hoofde van derivaten   121.943   104.303  
Schulden uit hoofde van effectentransacties   358   4.993  
Schulden uit hoofde van ontvangen collateral   2.020   27.143  
           
Subtotaal: beleggingscrediteuren   124.321   136.439  
           
Belastingen en sociale premies   1.327   1.346  
Schuld aan onderneming   291   3.409  
Schulden inzake pensioenuitvoerings- en administratiekosten   791   507  
Nog te muteren waardeoverdrachten   46   313  
           
      126.776   142.014
Alle schulden hebben een resterende looptijd van korter dan één jaar.

Niet in de balans opgenomen verplichtingen


Contracten
Er zijn meerjarige contracten afgesloten met de vermogensbeheerder en administrateur die jaarlijks opzegbaar zijn. De verwachte kosten 2025 liggen in lijn met 2024.

Niet uit de balans blijkend rechten en verplichtingen

Het fonds heeft eind 2024 € 2,9 miljoen aan onderpand ontvangen in de vorm van liquiditeiten (eind 2023: € 29,1 miljoen) en € 2,0 miljoen in de vorm van (staats) obligaties als gevolg van positieve waardeontwikkeling van de derivaten (eind 2023: € 2,8 miljoen).

Het fonds heeft eind 2024 € 18,5 miljoen aan onderpand verstrekt in de vorm van liquiditeiten (eind 2023: € 45,4 miljoen) en € 142,8 miljoen aan onderpand verstrekt in de vorm van (staats) obligaties (eind 2023: € 86,9 miljoen) en € 56,7 miljoen initial margin (eind 2023: € 33,4 miljoen) als gevolg van negatieve waardeontwikkeling van derivaten. De verstrekte (staats) obligaties zijn verantwoord onder de vastrentende waarden.

Verbonden partijen
Er is sprake van een relatie tussen het fonds, de aangesloten ondernemingen en hun bestuurders. Er zijn geen leningen verstrekt aan, noch is er sprake van vorderingen op, (voormalige) bestuurders. De bestuurders nemen deel aan de pensioenregeling van het fonds op basis van de voorwaarden in het pensioenregelement.

Gebeurtenissen na balansdatum

Er hebben zich na het opmaken van de jaarrekening geen gebeurtenissen van betekenis voorgedaan die nadere informatie geven over de feitelijke situatie op balansdatum.